Chào các bạn! Mình đã trở lại đây và lần đầu tiên “mở lòng” về ngành học của mình tại Pháp. Kiến trúc tại Pháp có liên quan nhiều đến lịch sử, văn hóa, xã hội và đô thị, vì kiến trúc không có nghĩa bạn chỉ xây nhà, xây cửa rồi. Tính đặc thù của ngành là không thể phủ nhận nên đôi khi bạn sẽ bắt gặp những sinh viên kiến trúc có chút “quái dị” trong người.
Một ngành học không phải lúc nào cũng bình thản, có lúc “lên voi xuống chó” lắm! Có những lúc bạn sẽ nghe phê bình nặng nề như tạt gáo nước lạnh vào mặt, cũng có khi giáo sư tâng bốc bạn lên mây vì bài làm tốt nhất, hoặc là hợp ý giáo sư nhất. Nói vậy không có nghĩa là ngành học của mình không vui à nha!! Quá thú vị là đằng khác.
Nào, chúng ta cùng tìm hiểu ha!
Sau khi mình tốt nghiệp cấp 3 ( bên Pháp gọi là có bằng Baccalaureat) thì mình sang Pháp để học ngành kiến trúc tại Lyon. Quá trình nộp hồ sơ trải dài suốt năm 12, mình sẽ đề cập sau trong 1 bài viết khác. Mình học tại ENSA ( Ecole nationnale supérieure d’architecture) – hệ thống trường đại học kiến trúc quốc gia của Pháp. Vì là trường quốc gia nên học phí cũng “nhẹ nhàng” hơn hẳn những trường tư. Tuy nhiên, tiền mình bỏ ra để mua giấy, màu, bút, mực… rất nhiều, vì… bạn biết đấy, học kiến trúc toàn bỏ tiền đi mua nguyên liệu, in những bảng trình bày đồ án khổ “vĩ đại” và làm mô hình.
Quay lại cái nè! Hiện tại có tổng cộng 20 trường nằm trong hệ thống rải đều ở các thành phố. Trong đó, mỗi trường có một thế mạnh riêng. Trường được chia theo hệ Cử nhân 3 năm (license), hệ thạc sĩ 2 năm (master) và hệ tiến sĩ 3 năm (doctorat). Riêng trường mình có thế mạnh về đô thị và thành phố, lịch sử, đào tạo kỹ sư – kiến trúc sư, phân tích hình dạng.
Ở Pháp phân biệt rõ ràng giữa kiến trúc sư (architecte) và kiến trúc sư thiết kế nội thất (architecte d’intérieur), vậy nên 2 chương trình đào tạo hoàn toàn khác nhau và bằng cấp cũng khác nhau. Hiện tại chỉ có chương trình đào tạo liên ngành kiến trúc sư và kỹ sư xây dựng (ingénieur génie-civil), qua đó bạn có thể tốt nghiệp chính quy song song 2 bằng. Riêng với những bạn đam mê kiến trúc xây dựng và thiết kế nội thất (như mình), bắt buộc phải hoàn thành từng khóa học riêng biệt chứ không thể học song song. Mình hy vọng trong tương lai sẽ có sự thay đổi 🙂
Ngành kiến trúc, bên trong nó cũng có nhiều phân ngành khác nhau như là : cảnh quan, đô thị, kết cấu kiến trúc v..v.. Khi bạn học đến Master, bạn sẽ lựa chọn cho mình con đường mà mình muốn chuyên sâu hơn.
Vậy học kiến trúc là học những gì?
Có nhiều bạn nghĩ rằng, chắc là năm đầu tiên học đại cương abc xyz nhẹ nhàng thôi, để làm quen với những khái niệm mới mẻ trong ngành. Không có đâu nha! Từ phút giây đầu tiên gặp gỡ, bạn sẽ được làm quen với những môn học chính thức có liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp tới kiến trúc, những đồ án trải dài trong suốt năm học.
Trong 3 năm cử nhân, mình được làm quen với những môn học như lịch sử kiến trúc, nghệ thuật (như là vẽ phong cảnh, ký họa…, nghiên cứu nghệ thuật, điêu khắc…), kết cấu, vật liệu, hình học họa hình, phần mềm vẽ kỹ thuật cơ bản, ý mình là cực kỳ cơ bản, vẽ đường thẳng, đường tròn, đường cong, đổ màu… Qua mỗi năm, lượng kiến thức sẽ được nâng cấp cao hơn và rộng hơn nữa. Tất cả cung cấp cho 1 sinh viên kiến trúc những kỹ năng chuyên môn bền vững nhất trước khi bạn bước vào hệ thạc sĩ.
Một cách tổng quát mà nói, học kiến trúc (theo mình thôi nha), được chia làm 2 phần :
CM và TD. Mình tạm gọi là những môn lý thuyết là chính. CM (cours magistraux), đó là khi tất cả sinh viên khóa bạn chui vào 1 hội trường hay 1 phòng học lớn và nghe giảng từ những giáo sư ở trường. Những môn lịch sử, đô thị, kết cấu, chất liệu, nghệ thuật… đều có những giờ CM riêng và trải dài trong suốt năm học. Bên cạnh đó, TD (travail dirigé) để bạn củng cố lại những kiến thức đã nghe giảng, làm bài tập tại chỗ và thầy cô cũng ở bên để chỉ dạy nếu bạn có câu hỏi.
Projet cá nhân và nhóm thay cho TP (travail personnel). Học kiến trúc thì không thể thiếu những đồ án đa dạng về thể loại và quy mô. Đó là lý do tại sao có những đồ án phải thực hiện nhóm. 1 đồ án có thể chỉ 1-2 tháng, cũng có thể trải dài cả năm. Điều quan trọng ở đây là với mỗi đồ án, bạn đều trải qua cùng 1 chu trình cơ bản : tìm hiểu, phân tích bối cảnh, phát triển thiết kế, biện chứng bằng những kiến thức thu thập được từ CM hay sách, báo…, làm mô hình và còn nhiều bước nữa, tất cả tạo nên 1 quá trình lặp lại để cuối cùng đồ án thiết kế của bạn tìm được một giải pháp tốt nhất, thuyết phục nhất.
Học kiến trúc tương đối nặng, thời gian ở trường thôi là không đủ. Bởi vì bạn chứ không phải 1 ai khác phải tự hệ thống lại kiến thức của mình, đọc nhiều hơn để hiểu và cập nhật thêm. Ngày nghỉ hoặc ngày lễ, bọn mình vẫn hay vùi đầu vào đồ án, làm mô hình, ôn bài trước khi thi, thức khuya dậy sớm. Mình không biết các trường khác như thế nào, nhưng trường mình hay chọn ngày thi ngay sau những kỳ nghỉ dài… quả là không dung tha cho sinh viên của mình mà :))
>>>>> Cảm nghĩ khi học kiến trúc.
Giờ ai hỏi mình phát biếu cảm nghĩ khi học kiến trúc ở Pháp trong mấy dòng thì mình cũng không biết bắt đầu từ đâu :)) Mình được tiếp cận với nhiều rất nhiều những thông tin thú vị nè, sự phát triển và thay đổi hằng ngày của kiến trúc-xây dựng đối với xã hội và ngược lại. Mình còn được thỏa sức suy nghĩ, sáng tạo và áp dụng những gì học được trực tiếp vào đồ án. Ngoài ra thì những chuyến du lịch thực tế là những lần cảm giác háo hức và vỡ òa với sự tuyệt diệu của không qian và bộ óc kiến thiết của con người. Cũng có kha khá lần bí ý tưởng nè, rồi làm bài rất tích cực nhưng không nhận được sự ủng hộ của giáo sư, vài lần nhận ra sức ép và sự kì thị của những người cổ hủ (vì môi trường học của ngành kiến trúc không hẳn là đa quốc gia như những ngành khác)… Tất cả tạo nên 1 con đường du học « kỳ thú » :)) Vui có, buồn có, càng ngày càng thích thú với ngành mình đã chọn.
Voilà! Đây là những thông tin sơ lược nhất về ngành học kiến trúc ở Pháp! Ở những bài viết tiếp theo, mình sẽ kể cho các bạn nhiều hơn về ngành học thú vị này nhé! Đừng ngại ngùng đặt câu hỏi nếu các bạn thắc mắc, mình sẽ giải thích cặn kẽ trong khả năng của mình.
Cheers!!
Leave a comment